Борыч үсентеләре вакытыннан алда чәчәк атса: нишләргә?

Борыч үсентеләре вакытыннан алда чәчәк атса: нишләргә?

Бакчада уңышлы эшләү өчен борыч үсентеләренә (рассада) дөрес тәрбияләү бик мөһим. Кайвакыт бакчачылар борыч үсентеләренең вакытыннан алда чәчәк ата башлавын күзәтә. Бу хәл куркыныч сигнал булырга мөмкин, чөнки ул үсемлекнең стресс кичерүен аңлата. Әгәр дә бу мәсьәләне чишмәсәгез, киләчәктә уңыш аз булырга яки үсемлек һәлак булырга мөмкин.

Бу мәкаләдә без борыч үсентеләре иртә чәчәк атса, моның сәбәпләрен һәм ничек дөрес эш итәргә кирәклеген карап чыгарбыз.

Борыч үсентеләренең иртә чәчәк ату сәбәпләре

Үсемлекләр гадәттә билгеле бер яшькә җиткәч кенә чәчәк атарга тиеш. Әгәр дә бу процесс бик иртә башланса, моның берничә төп сәбәбе булырга мөмкин:

1.  Тамыр системасына урын җитмәү. Үсенте өчен савыт бик кечкенә булса, тамырлары тыгызлана һәм үсемлек "куркып", тизрәк орлык калдырырга (чәчәк атарга) ашыга.
2.  Яктылык җитмәү. Кояш яктысы аз булганда, үсенте сузыла һәм үсешендә тайпылышлар килеп чыга.
3.  Температура режимы бозылу.

Бик эссе яки бик салкын һава шартлары үсемлеккә стресс бирә.
4.  Дөрес булмаган ашлама. Азот күп булган ашламалар яфрак үсешен тизләтсә, фосфор һәм калий җитмәү чәчәк атуга этәрергә мөмкин.
5.  Су режимы. Бик коры яки бик дымлы туфрак та үсентенең тиз өлгерүенә китерә.

Иртә чәчәк аткан борыч үсентеләре белән нишләргә?

Әгәр сез үсентеләрдә чәчәкләр күрсәгез, паникага бирелмәгез. Вакытында чара күрсәгез, уңышны саклап калырга була.

 1. Беренче чәчәкләрне өзеп алу
Иң мөһим киңәш – беренче чәчәкләрне өзеп алу. Бу алым үсемлекнең көчен чәчәккә түгел, ә тамыр һәм яфрак системасын үстерүгә юнәлтә. Гадәттә, иң астагы чәчәкләрне өзәргә кирәк. Бу үсемлеккә җиргә утыртканчы ныгырга ярдәм итә.

2. Савытны алыштыру
Әгәр тамырларга урын җитмәсә, үсентене зуррак савытка күчерегез (пикировка). Яңа туфрак һәм киңлек үсентене тынычландырачак һәм чәчәк ату процессын әкренәйтәчәк.

3. Яктылык һәм температураны көйләү
Яктылык: Үсентеләрне яктырак урынга куегыз. Махсус лампалар кулланырга мөмкин.
*   **Температура:** Көндез +20...+25°C, ә төнлә +16...+18°C тирәсе булырга тиеш. Бик эссе бүлмәдә тотмагыз.

4. Дөрес ашлама кертү
Чәчәк атуны туктату өчен, азотлы ашламалардан вакытлыча баш тартып торырга кирәк. Урынына тамыр үсешен стимуллаштыручы чаралар кулланырга мөмкин. Мәсәлән, "Корневин" яки табигый ашламалар (көл, үлән төнәтмәсе).

 Җиргә утырту вакыты җитсә, нишләргә?

Күпчелек бакчачылар: "Чәчәк аткан үсентене җиргә утыртырга ярыймы?" – дип сорый.
*   **Ярый, әмма шартлар белән.** Әгәр үсенте нык булса һәм һава шартлары җылы булса, утыртырга мөмкин.
*   **Ләкин:** Утыртканчы өстәге чәчәкләрне өзү хәерлерәк. Бу үсемлеккә яңа урынга ияләшергә (адаптация) ярдәм итә. Әгәр чәчәкләрне калдырсагыз, үсемлек бар көчен җимеш бәйләүгә тотарга мөмкин, ә тамырлары җирдә ныгымаска мөмкин. Нәтиҗәдә, уңыш начар булыр.

## Иртә чәчәк атудан ничек сакланырга?

Проблеманы булдырмау өчен, алдан профилактика ясарга кирәк:
*   Орлыкларны чәчкәндә, араны саклагыз.
*   Вакытында пикировка ясагыз.
*   Үсентеләрне даими рәвештә әйләндереп торыгыз (барлык яктан да яктылык төшсен өчен).
*   Суны җылытып кына сибегез.

Нәтиҗә

**Борыч үсентеләре вакытыннан алда чәчәк атса**, бу – үсемлекнең ярдәм сорау сигналы. Беренче чәчәкләрне өзү, шартларны яхшырту һәм дөрес тәрбияләү ярдәмендә сез бай уңыш җыеп ала аласыз. Түземле булыгыз, чөнки хәзерге вакытта үсемлекнең ныгуы мөһимрәк, ә җимешләр соңрак та барлыкка киләчәк.

Бакчагызда мул уңышлар телибез!